نارضایتی در بازار ارز در مورد نرخ ها

بازار ارز با اینکه هفته هاست روند کاهشی آن هم با شیب ملایم را آغاز کرده اما نرخ ارزهای عمده همچنان راضی کننده نیست و هنوز انتظار می رود قیمت ها بیش از این کاهش یابد.

بازار ارز با اینکه هفته هاست روند کاهشی آن هم با شیب ملایم را آغاز کرده اما نرخ ارزهای عمده همچنان راضی کننده نیست و هنوز انتظار می رود قیمت ها بیش از این کاهش یابد.
پس از تغییر سیاست های ارزی دولت در نیمه مردادماه امسال، بازار ارز در ۲ مرحله سیر نزولی قرار گرفت؛ بار نخست بیش از آنکه دلایل اقتصادی داشته باشد، ناشی از فضاسازی رسانه ای بود که سبب شد دارندگان ارز خانگی از ترس زیان راهی بازار شوند و عرضه زیاد شود.
در مرحله دوم که از نیمه آبان ماه رخ داد، چند تصمیم بر بازار اثر گذاشت که نخستین آن الزام رعایت سقف ۵۰ میلیون تومانی در تراکنش های پایانه های فروشگاهی بود که سبب شد گردش پول بویژه در مواردی که دلالان با استفاده از کارتخوان های خارج شده از کشور ارز می فروشند، مختل شود.
این کارتخوان ها نه تنها در کشورهای همسایه همچون عراق و افغانستان استفاده می شدند، بلکه دلالان آنها را حتی به آمریکا، کانادا و کشورهای اروپایی برده بودند؛ نتیجه اینکه فرآیند خروج سرمایه از کشور به راحتی و با استفاده از رومینگ روی سیمکارت های ایرانی به سهولت انجام می شد.
اما این همه ماجرا نبود؛ بانک مرکزی به پشتوانه تصمیم سران قوا، برای چک های تضمینی نیز محدودیت قائل شد تا فقط کسی که چک در وجه وی صادر شده، بتواند آن را نقد کند و قابل انتقال به دیگران نباشد.
با وجود همه این تلاش ها، هنوز نرخ ها در بازار راضی کننده نیست هرچند که دلار آمریکا در محدوده ۱۱ هزار تومانی و یورو در کانال ۱۳ هزار تومانی جا خوش کرده اند.
«رضا ترکاشوند» دبیرکل کانون صرافان در گفت و گو با ایرنا، بر این باور است که اکنون بازار ارز به آرامش خوبی رسیده اما تداوم این آرامش در گرو تصمیم گیری نهادهای موثر است تا مردم و فعالان اقتصادی احساس امنیت بیشتری کنند.
شاید این نرخ ها برای صادرکنندگان راضی کننده باشد اما فعالان اقتصادی بویژه تولیدکنندگان آن را نرخ واقعی ارز نمی دانند و همانطور که مسئولان اقتصادی دولت بارها گفته اند، آنچه در سامانه نیما خرید و فروش می شود، به نرخ های حقیقی ارز نزدیکتر است.
نگاهی به سامانه نظارت ارز نشان می دهد که متوسط فروش هفتگی یورو در سنا حدود ۱۳ هزار تومان و دلار آمریکا نزدیک ۱۱ هزار و ۳۳۷ تومان بوده اما در سامانه نیما که حواله های ارزی جابجا می شود، متوسط هفتگی فروش حدود یورو ۹ هزار و ۵۰۰ تومان و نیما هشت هزار و ۸۰۰ تومان است.
با این حال نگاهی به نرخ های روزانه حواله ها در نیما نشان می دهد که بهای یورو و دلار در این سامانه بسیار اندک بوده و یورو حدود ۹۶۰۰ تومان و دلار ۹۸۰۰تومان فروخته می شود.

** اختلاف قیمت میان بازار و نیما پر می شود؟
با وجود روند کاهشی نرخ ها در بازار آزاد که از چند هفته پیش آغاز شده، هنوز اختلاف با سامانه نیما قابل توجه است؛ تفاضل نرخ ها در سامانه سنا و نیما از اختلاف سه هزار تومانی هر یورو و ۱۴۰۰ تومانی هر دلار حکایت دارد اما پرسش اینکه چگونه می توان این فاصله را کمتر کرد.
هفته گذشته «محمد نهاوندیان» معاون اقتصادی رییس جمهوری یکی از دلایل کاهش نرخ ها در بازار آزاد ارز را افزایش عرضه توسط صادرکنندگان به نیما دانست و ابراز امیدواری کرد که با تقسیم بندی صادرکنندگان، این روند بهتر شود.
دبیرکل کانون صرافان نیز می گوید: بخشنامه بانک مرکزی مبنی بر مجاز شدن صرافی ها برای خرید ارز از صادرکنندگان خرد که سالانه کمتر از یک میلیون یورو صادرات دارند، اقدامی راهگشا در تامین ارز خدماتی هموطنان است و البته به صادرکنندگان خرد نیز این امکان را می دهد که با فراغت بیشتری ارز خود را بفروشند.
با این اوصاف یکی از بازیگران اصلی برای مدیریت بهتر بازار ارز، عرضه مناسب ارز صادرکنندگان است موضوعی که محل اختلاف نظر صادرکنندگان و بانک مرکزی بوده و با اینکه بانک مرکزی در بخشنامه های خود سعی کرده با طبقه بندی صادرکنندگان، واردات ارز را تسهیل کند، هنوز عرضه ارز در نیما متناسب با صادرات غیرنفتی کشور نیست.

** پول صادرات غیرنفتی کجاست؟
بانک مرکزی می گوید که از زمان آغاز فعالیت سامانه نیما (اردیبهشت ماه) تاکنون (۱۶ آذر) یعنی در هفت ماه و نیم گذشته معادل ۶٫۸ میلیارد یورو ارز بابت واردات کالاها و خدمات مورد نیاز کشور از این سامانه تامین شده است و محصولات برقی، الکترونیکی و مخابراتی با ۱٫۳۵۳ میلیون یورو و ماشین آلات، تجهیزات و قطعات خودروسازان با ۱٫۲۰۵ میلیون یورو در رتبه های اول و دوم تامین ارز سامانه نیما قرار دارند.
اما آمارهای گمرک روند دیگری را نشان می دهد؛ طبق این آمار در هشت ماهه امسال ۳۱ میلیارد و ۴۹۱ میلیون دلار کالای غیرنفتی از کشور صادر شده و در مقابل ۲۹ میلیارد و ۵۴۹ میلیون دلار وارد کشور شده است.
از آنجا که آمار گمرک مجموع کالاهای وارداتی با هر نرخی است و کالاهای اساسی شامل ذرت دامی، برنج و لوبیای سویا سهم بالایی در واردات دارند، می توان گفت که تامین ارز بخش اعظم وارداتی که به کشور انجام شده، توسط بانک مرکزی بوده است و هنوز صادرکنندگان به تکالیف خود آنگونه که حاکمیت از آنها انتظار دارد، عمل نکرده اند.
به گفته مهدی کسرایی پور مدیرکل مقررات و سیاست های ارزی بانک مرکزی حدود ۲۷ درصد از حاصل از صادرات توسط صادرکنندگان در نیما عرضه شده و البته بنا به اظهارات دبیرکل کانون صرافان پتروشیمی ها که ۳۳ درصد از ارزش صادرات کشور را در اختیار دارند، بیشترین همکاری را با نیما داشته اند.
با توجه به مهلت سه ماهه صادرکنندگان برای بازگرداندن ارز حاصل از صادرات از سویی و اینکه بخشی از صادرات به عراق و افغانستان به صورت ریالی انجام می شود، باید امیدوار بود که با بخشنامه تقسیم بندی صادرکنندگان به سه گروه، در ماه های آتی بتوان بازار ارز بهتری با نرخ های متعادل تر داشت.
یک مقام مسئول در بانک مرکزی که خواست نامش در خبر ذکر نشود در این رابطه که آیا حاکمیت و دولت به آرامش و نرخ های کنونی در بازار ارز راضی است، گفت: نرخ های کنونی راضی کننده نیست اما می توان امیدوار بود که با سیاستگذاری های انجام شده، در آینده وضعیت بهتر شود.

** غفلت از بازار شفاف ارز
هرچند این روزها فعالان ارزی و اقتصادی از کاهش نوسان های ارزی خرسندند اما همگی بر «رساندن نرخ ها به نقطه تعادلی در بازار» تاکید دارند؛ یعنی نرخ ها در فضایی شفاف، رقابتی و با مشارکت همه فعالان موثر در بازار ارز اعم از صرافی ها، صادرکنندگان، بانک ها و بانک مرکزی شکل بگیرد.
در این رابطه برخی کشورهای همسایه تجربه های موفقی دارند که نمونه آن عملکرد بانک مرکزی عراق در بازار حراج ارز است که معاملات به صورت شفاف انجام می شود؛ همتی نیز در هفته های پیشین وعده راه اندازی بازار معاملات آزاد نقدی و حواله ارزی را به فعالان اقتصادی داده تا بازار متشکل ارزی شکل بگیرد.
در چنین شرایطی است که می توان کشف قیمت ها را به صورت شفاف انجام داد و نقطه تعادل ارزی تعیین کرد؛ دبیرکل کانون صرافان ایران در این رابطه به ایرنا می گوید: ایجاد شفافیت در بازار ارز ضرورتی اجتناب ناپذیر است؛ این شفافیت در اقتصاد ایران بیش از ۷۰ سال است که احساس می شود.
رضا ترکاشوند افزود: دستاورد دیگر شفاف سازی ارزی، روشن شدن روش کشف قیمت است که با بالانس کردن عرضه و تقاضا، قیمت ها مشخص می شود، نه اینکه نرخ ها در کف بازار و توسطه دلالان تعیین شود.
دبیرکل کانون صرافان ایرانیان اظهار داشت: اراده خوبی برای راه اندازی بازار متشکل ارزی وجود دارد و بانک مرکزی، کانون صرافان، بانک های خصوصی و دولتی برای راه اندازی این بازار تلاش دارند تا هرچه زودتر این کار شکل بگیرد، البته مقدمات کار در بانک مرکزی باید انجام شود.
ترکاشوند اظهار داشت: به طور طبیعی با راه اندازی این بازار، ارز مداخله ای، ارز دولتی و نیمه دولتی و نظایر آن جمع می شود و همه چیز در بستر یک نظام یکپارچه شکل می گیرد.
به گفته وی، قرار نیست با راه اندازی این بازار، سامانه نیما و سازوکار آن جمع شود بلکه وقتی بازارهای دیگر تجمیع و یکی شد، بازار نیما نیز در این بستر ساماندهی می شود.
با این حال یکی از لوازم راه اندازی این بازار، همکاری صادرکنندگان در بازگرداندن ارز حاصل از صادرات است تا تقاضاها و نرخ ها با توجه به سبد منابع ارزی کشور مدیریت شود.

منبع :http://shoroonline.ir/fa/news/34820

دکترشاپورزارعی

دکتر شاپور زارعی

ترمز نرخ ارز توسط بانک مرکزی کشیده شد

تهران-ایرنا- رسانه های داخلی با اشارهبه تداوم روند کاهشی قیمت سکه و ارز در روزهای اخیر، به بازتاب نقش سازنده بانک مرکزیدر کنترل و مدیریت بازار ارز پرداخته و بخشنامه اخیر بانک مرکزی را از عوامل موثر برکاهش نرخ ارز برشمردند

به گزارش گروه نشریات خبری، بانک مرکزی به تازگی در راستای تسهیل بازگشت ارز حاصل از صادرات به چرخه اقتصاد کشور، «دستورالعمل خرید و فروش ارز در شبکه صرافی های مجاز» را به تمام شرکت‌ های صرافی دارای مجوز معتبر از این بانک ابلاغ کرد که براساس آن تا یک میلیون یورو مجاز به خرید و فروش هستند.

این اقدام بانک مرکزی در خبرگزاری ها، روزنامه ها و تارنماهای داخلی کشور بازتاب گسترده ای داشته است.

در این راستا رسانه های اصلاح طلب با اشاره به تداوم روند کاهشی قیمت ارز تصریح کردند که بازار ارز از تب و تاب افتاده است و به نظر می‌رسد اقدامات بانک مرکزی در تثبیت بازار و نیز تاثیر روانی بخشنامه جدید ارزی مبنی بر مجوز تزریق ارز حاصل از صادرات تا زیر یک میلیون یورو نیز مزید علت شده است.

رسانه های اصولگرا هم اعلام داشتند اگر سیاست‌های بانک مرکزی با همین شیوه فعلی ادامه پیدا کند و فضای روانی بازار ارز مجدداً در آینده تکرار نشود، واقعیت‌های بازار این را می‌گوید که نرخ ارز کاهش می‌یابد.

رسانه های اصلاح طلب

…………………………

**عملکردمثبت بانک مرکزی  

روزنامه اعتماد با برجسته کردن تیتر «بانک مرکزی درصد جبران اشتباهات گذشته» به نقل از حسین عبده ‌تبریزی کارشناس، در خصوص اقدامات بانک مرکزی در کنترل بازار ارز نوشت: در روز‌های اخیر بانک مرکزی تمهیداتی را در نظر گرفت و البته اختیاراتی خاص به رییس‌ کل داده شد تا بتواند این بازار را جدی‌ تر مدیریت کند… بانک مرکزی نقش مثبتی داشته است. در حال حاضر بانک مرکزی گاهی در بازار ارز حضور پیدا می‌کند و با مداخله‌های محدودی طبعا تلاش می ‌کند نرخ بازار هیجانی نشود و اقدامات آن هم اثرگذار بوده است.

روزنامه اعتماد در گزارشی دیگر می نویسد: تاثیر بخشنامه اخیر بانک مرکزی بر بازار ارز یکی از عوامل کاهش نرخ ارز است. طی این بخشنامه سقف معاملات در صرافی ها تا سقف یک میلیون یورو انجام می شود. اتفاقی که برای بازار دلار افتاد به صورت مستقیم و غیرمستقیم متاثر از بخشنامه ها و دستورالعمل های بانک مرکزی است. هرچقدر سقف ها و محدودیت ها برداشته شود بازهم شاهد کاهش نرخ ارز خواهیم بود.

خبرگزاری ایلنا با اعلام این مطلب که بازار ارز از تب و تاب افتاده است نوشت: به نظر می‌رسد اقدامات بانک مرکزی در تثبیت بازار و نیز تاثیر روانی بخشنامه جدید ارزی مبنی بر مجوز تزریق ارز حاصل از صادرات تا زیر یک میلیون یورو نیز مزید علت شده است تا هم عرضه افزایش یابد و هم از شدت تقاضا کاسته شود.

روزنامه ایران می نویسد: به اعتقاد کارشناسان در هفته‌های اخیر سیاست جدید بانک مرکزی برای مدیریت بازار ارز درکنار فروکش کردن هیجانات میان مردم، ادامه دار شدن روند نزولی نرخ ارز را رقم زده است. البته ابلاغ بخشنامه جدید بانک مرکزی که طبق آن صرافی‌ها را تا سقف یک میلیون یورو مجاز به خرید ارز حاصل از صادرات به نرخ بازار کرده است هم خوشبینی در بازار را تقویت کرده است.

** افزایش قیمت کالاها به رغم کاهش نرخ ارز

روزنامه قانون با اشاره به پایین نیامدن نرخ کالاها با وجود کاهش نرخ ارز عنوان داشت: این روزها شاهد روند کاهشی نرخ ارز هستیم؛ به‌طوری‌که نرخ دلار در روز گذشته به کانال ۱۰ هزار تومان رسید، اما با وجود روند کاهشی که نرخ ارز در پیش گرفته نه ‌تنها شاهد کاهش قیمت کالاهایی که تحت تاثیر نرخ ارز افزایش قیمت داشته‌ اند، نیستیم بلکه در برخی کالاها به طور مکرر با افزایش قیمت‌های دوره‌ای مواجهیم؛ موضوعی که به نظر غیرمنطقی و خالی از استدلال می‌رسد.

به گزارش خبرگزاری ایسنا، حسن بهرام ‌نیا نماینده مجلس شورای اسلامی در نطق میان دستور امروز (یکشنبه) مجلس شورای اسلامی، گفت: دولت با همکاری بانک مرکزی بالاخره افسار رها شده ارز را به صورت موقت هم که شده به دست گرفت و نرخ دلار از ۱۸ به ۱۱ کاهش یافت اما مایحتایج عمومی مردم که با همین سرعت افزایش نرخ ارز بالا رفته بود با پایین آمدن نرخ ارز، پایین نیامد. اگر قیمت لبنیات، حبوبات، پروتین، خودرو، قطعه خودرو و همه کالاها با نرخ ارز گره خورده باشد باید با کاهش ارز، پایین می‌آمد.

تارنمای نامه نیوز می نویسد: طی چند روز گذشته شاهد کاهش نرخ سکه و طلا در بازار بودیم که فعالان بازار این موضوع را با قیمت دلار مرتبط دانسته و آنرا عامل اصلی این ریزش‌ها عنوان می‌کنند، اما در شرایط فعلی آیا زمان آن فرا رسیده تا مردم سکه‌های خود را روانه بازار کنند و آنرا به فروش برسانند یا خیر؟

**وضعیت کنونی بازار ارز

روزنامه آرمان می نویسد: در نخستین روز هفته هر دلار در کانال ۱۰ هزار تومان معامله می‌شود. هفته گذشته قیمت ارز با کاهشی محسوس وارد کانال یازده هزار تومان شد و دیروز هر دلار آمریکا در صرافی‌های مجاز با قیمتی در حدود ۱۰ هزار و ۷۰۰ تومان فروخته می‌شد. خرید و فروش دلار در حاشیه خیابان نیز راکد بود، خصوصا که پیش از این با درخواست بانک مرکزی پاتوق‌های معامله‌گران خیابانی و غیر قانونی ارز جمع‌آوری شد. صرافی‌های دولتی با داشتن کارت ملی، کارت شتاب و شماره همراه به نام متقاضی از ساعت ۱۰ تا ۱۵ تا ۲۰۰۰ دلار آمریکا به متقاضیان واجد شرایط عرضه می‌کردند. این صرافی‌ها در طول روز متناسب با نوسان قیمتی در بازار آزاد، خرید و فروش دلار و یورو را با قیمت‌های مختلفی انجام می‌دادند.

تارنمای فرارو با برجسته کردن تیتر « دلار بی‌مشتری ماند!» نوشت: به گفته برخی فعالان ارزی، حتی زمانی که قیمت در کف بازار حدود ۱۱ هزار و ۱۰۰ تومان بود، افراد عادی در صورت جست‌ وجو می‌توانستند صرافی یا دلالی را پیدا کنند که با قیمتی در کانال پایین‌ تر به آنها ارز در حجم خرد را عرضه کند. با این حال، چنان که اشاره شد افراد عادی در اولین روز هفته در بازار حضور چندانی نداشتند و همین عامل موجب می‌شد که دلار کانال پایین ‌تر مشتری زیادی نیز نداشته باشد.

رسانه های اصولگرا

——————-

** وضعیت کنونی بازار ارز

خبرگزاری دانشجو می نویسد: بررسی بازار ارز در روز‌های اخیر نشان می‌دهد که نرخ دلار در روز پنج شنبه با اُفت چشم گیری روبرو شد و در صرافی ملی به کانال ۱۰ هزار تومانی رسید. این در حالی است که روند نزولی نرخ دلار از چند روز گذشته آغاز شده و کارشناسان کاهش بیشتر نرخ دلار را در روز‌های آینده پیش بینی می کنند. در کنار نزولی شدن نرخ ارز، بازار طلا و سکه نیز بی تاثیر از این روند نبود به طوریکه طلای گرمی و انواع سکه نیز کاهش قیمت را تجربه کردند و پیش بینی می‌شود با کاهش بیشتر نرخ ارز، قیمت طلا و سکه نیز بیش از پیش کاهش یابد.

به گزارش سایت مشرق نیوز، روند کاهش قیمت دلار از روز شنبه دهم آذرماه ماه آغاز شده و بسیاری از مردم برای فروش دلارها و سکه‎های خود در بازار آزاد ارز به میدان فردوسی تهران مراجعه کرده و به دنبال خریدار می‌گردند.

**سیاست های مثبت بانک مرکزی

به گزارش تارنمای جهان نیوز، محمدرضا پورابراهیمی نماینده با اشاره به پیش‌بینی قیمت دلار در آینده گفت: پیش بینی ما این است که نرخ دلار در ماه‌های آینده کاهش پیدا می‌کند… اگر سیاست‌های بانک مرکزی با همین شیوه فعلی ادامه پیدا کند و فضای روانی بازار ارز مجدداً در آینده تکرار نشود، واقعیت‌ها بازار این را می‌گوید که نرخ ارز کاهش می‌یابد.

** تخصیص دلار ارزان به کالاهای اساسی

خبرگزاری تسنیم در گزارشی نوشت: برخی تحلیلگران با نگاهی به سیاست ارز ۴۲۰۰ تومانی، بحث افزایش قیمت کالاهای اساسی را که از ارز حمایتی برای واردات آنها استفاده میشود مطرح می کنند همه اینها در حالی است که دولت در سال‌ جاری تلاش کرده با تخصیص دلار ۴۲۰۰ تومانی به واردات کالاهای اساسی، مانع افزایش قیمت آنها شود اما حتی بررسی کالاهای منتخب دولت نیز نشان می‌دهد که تخصیص دلار ارزان، نتوانست ترمز رشد قیمت‌ها را بکشد

روزنامه کیهان نوشت: برخی کارشناسان اعتقاد دارند نرخ واقعی دلار، بسیار پایین‌تر از رقم فعلی بوده و اگر نرخ کنونی به رقم گذشته برنگردد (رقمی که در کانال چهار هزار تومان بود) علاوه‌ بر افزایش قیمت‌ها که معیشت مردم را تهدید می‌کند، آسیب‌های فراوانی هم متوجه تولید خواهد کرد. این گروه اعتقاد دارند نرخ دلار به شکل غیرواقعی افزایش یافته و آنچه که به عنوان مزایای افزایش نرخ ارز اعلام می‌شد عملا رخ نداده است، ضمن اینکه با توجه به گستره بالای دخالت دولت (به عنوان بزرگ ‌ترین عرضه‌کننده ارز) تصمیم‌گیر نهایی قیمت ارز، خود دولت است.

منبع: http://www.irna.ir/fa/News/83120010

دکترشاپورزارعی

دکتر شاپور زارعی